Samenstelling

AdcircaEli Lilly Nederland
Toedieningsvorm
Tablet, omhuld
Sterkte
20 mg
Verpakkingsvorm
-
CialisEli Lilly Nederland
Toedieningsvorm
Tablet, omhuld
Sterkte
5 mg, 10 mg, 20 mg
Verpakkingsvorm
-
Toedieningsvorm
Sterkte
Verpakkingsvorm
AdcircaEli Lilly Nederland
Tablet, omhuld20 mg-
CialisEli Lilly Nederland
Tablet, omhuld5 mg, 10 mg, 20 mg-
  • Uitleg symbolen
    Dit geneesmiddel is niet opgenomen in het geneesmiddelenvergoedingssysteem (GVS).
    Over the counter, dit geneesmiddel is een zelfzorgmiddel. Aan de vergoeding van bepaalde zelfzorgmedicatie zijn nadere voorwaarden verbonden. Deze zijn vermeld op bijlage 2 van de Regeling zorgverzekering.
    Aan de vergoeding van dit geneesmiddel zijn bepaalde voorwaarden verbonden, die zijn vermeld op bijlage 2 van de Regeling zorgverzekering. Deze voorwaarden kunnen betrekking hebben op de indicaties, de duur van de behandeling en het voorschrijven volgens een richtlijn/protocol.
    Dit geneesmiddel is onderworpen aan aanvullende monitoring. Extra aandacht wordt gevraagd voor onverwachte bijwerkingen. Meldt u dit via het meldformulier van het Lareb.

Advies

Indien voor een medicamenteuze behandeling van erectiele disfunctie wordt gekozen gaat de voorkeur uit naar orale PDE-5-remmers vanwege de werking en eenvoudiger gebruik. De effectiviteit van tadalafil lijkt in dezelfde orde van grootte als van sildenafil en het bijwerkingenprofiel vergelijkbaar. Een nadeel van PDE-5-remmers is de potentieel gevaarlijke interactie met nitraten.

De toepassing van een fosfodiësteraseremmer bij mictieklachten bij mannen (LUTS, BPH) wordt niet aanbevolen wegens onvoldoende gegevens over effectiviteit en veiligheid. Voor de keuze van de juiste standaardbehandeling van mictieklachten bij mannen zie Middelen bij urineretentie, Aanwijzingen voor het maken van een keuze.

De verbetering van de inspanningstolerantie die met tadalafil bij patiënten met PAH II en III optreedt, lijkt op basis van indirecte vergelijking vergelijkbaar met die, die met sildenafil wordt bereikt. Zowel sildenafil als de endotheline-1-receptorantagonisten bosentan en ambrisentan zijn bij WHO-klasse II echter beter onderzocht dan tadalafil. Dit geldt eveneens voor gebruik bij WHO-klasse III. Door de afwezigheid van de dosisafhankelijke, soms ernstige leverfunctiestoornissen die met het gebruik van bosentan en ambrisentan samenhangen, is het bijwerkingenprofiel van tadalafil en sildenafil gunstiger dan de profielen van bosentan en ambrisentan. De effectiviteit van de combinatie van tadalafil met andere endotheline-1-receptor-antagonisten is niet overtuigend aangetoond.

Let op: Aan de vergoeding van Adcirca zijn voorwaarden verbonden, zie Besluit zorgverzekering en Regeling zorgverzekering, Bijlage 2, horende bij de Regeling zorgverzekering, achter punt 28.

Indicaties

Cialis:

  • Erectiele disfunctie bij volwassen mannen. Voor de werkzaamheid is seksuele prikkeling noodzakelijk.
  • Benigne prostaathyperplasie (BPH) bij volwassen mannen.

Adcirca:

  • Pulmonale arteriële hypertensie (PAH) WHO-klasse II en III bij volwassenen. Werkzaamheid is aangetoond bij idiopatische pulmonale hypertensie en pulmonale hypertensie geassocieerd met bindweefselziekte.

Dosering

De behandeling van pulmonale arteriële hypertensie dient alleen geïnitieerd en gecontroleerd te worden door een arts met ervaring met dergelijke behandelingen. Bij klinische achteruitgang alternatieve therapieën overwegen.

  • Erectiele disfunctie:

    Volwassenen:

    In het algemeen geldt het 'zo nodig' gebruik: 10 mg, in te nemen ten minste 30 minuten vóór de seksuele activiteit. Bij onvoldoende respons 20 mg. Bij ernstig verminderde nierfunctie is de maximale dosis 10 mg. Er zijn geen gegevens beschikbaar over doseringen hoger dan 10 mg bij verminderde leverfunctie. Maximale toedieningsfrequentie is 1×/dag. Vanwege het ontbreken van veiligheidsgegevens en de lange werkingsduur wordt langdurige dagelijkse inname van deze doses ontraden.

    Bij regelmatig gebruik (≥ 2×/w.) kan gekozen worden voor het 'dagelijks gebruik': 5 mg 1×/dag op een vast tijdstip. Vanwege het ontbreken van een breukgleuf is een lagere dosering niet mogelijk. Bij ernstig verminderde nierfunctie wordt de toepassing 1×/dag niet aanbevolen. Bij verminderde leverfunctie is deze niet beoordeeld.

  • Benigne prostaathyperplasie:

    Volwassenen:

    5 mg 1×/dag. Deze dosering geldt ook voor de combinatie erectiestoornis en BPH. Bij ernstig verminderde nierfunctie wordt de toepassing 1×/dag niet aanbevolen. Bij verminderde leverfunctie is deze niet beoordeeld.

  • Idiopathische pulmonale arteriële hypertensie en pulmonale arteriële hypertensie geassocieerd met bindweefselziekte, WHO-klasse II en III:

    Volwassenen:

    Aanbevolen dosering is 40 mg 1×/dag. Bij licht tot matig-ernstig verminderde nierfunctie of licht tot matig gestoorde leverfunctie is de startdosering 20 mg 1×/dag. Daarna eventueel verhogen tot 40 mg 1×/dag. Vanwege de beperkte ervaring bij verminderde leverfunctie deze patiënten zorgvuldig volgen. Bij ernstige levercirrose wordt gebruik van tadalafil ontraden.

Bijwerkingen

Bij erectiele disfunctie of benigne prostaathypertrofie:

Vaak (1-10%): hoofdpijn, syncope, blozen, neusverstopping. Dyspepsie, gastro-oesofageale reflux. Spierpijn, rugpijn, pijn in de extremiteiten.

Soms (0,1-1%): overgevoeligheidsreacties. Bloeddrukveranderingen, duizeligheid, tachycardie, pijn op de borst, palpitaties. Buikpijn. Huiduitslag, hyperhidrose. Wazig zien, oogpijn. Dyspneu, epistaxis, tinnitus. Hematurie, bloeding van de penis, hematospermie.

Zelden (0,01-0,1%): migraine, instabiele angina pectoris, ventriculaire aritmieën, myocardinfarct, bij bestaande risicofactoren tevens CVA en TIA, plotselinge hartdood. Langdurige erecties, priapisme. Gezichtsoedeem, gezwollen oogleden, conjunctieve hyperemie. Gezichtsvelddefect. Retinale bloedvatafsluiting, niet-arteriële anterieur ischemisch oogzenuwlijden. Toevallen, voorbijgaande amnesie. Plotselinge doofheid. Urticaria, Stevens-Johnsonsyndroom, exfoliatieve dermatitis.

Verder zijn gemeld: angio-oedeem, diarree (vooral ≥ 75 j.).

Bij pulmonale hypertensie:

Vaak (1-10%): overgevoeligheidsreacties. Hypotensie. Braken, wazig zien, bloedneus, toegenomen uterusbloeding. Migraine, hoofdpijn. Pijn op de borst, palpitaties. Gastro-oesofageale reflux. Huiduitslag. Gezichtsoedeem.

Soms (0,1-1%): toevallen, voorbijgaande amnesie. Plotselinge hartdood, tachycardie. Hypertensie, hyperhidrose. Urticaria. Priapisme. Hematurie, bloeding van de penis, hematospermie.

Verder zijn gemeld: beroerte, myocardinfarct. Niet-arteriële anterieur ischemisch oogzenuwlijden, retinale bloedvatafsluiting, gezichtsvelddefect. Instabiele angina pectoris, ventriculaire aritmie, myocardinfarct. Stevens-Johnsonsyndroom, exfoliatieve dermatitis. Langdurige erecties. Plotseling gehoorverlies.

Interacties

Comedicatie met nitraten, stikstofmonoxidedonoren (incl. partydrugs, 'poppers') en stimulators van guanylaatcyclase (zoals riociguat) is gecontra-indiceerd vanwege een potentiëring van het hypotensieve effect; in dit kader kan ook een ernstige reactie optreden met nicorandil.

Comedicatie met alfablokkers, zoals doxazosine, wordt niet aanbevolen in verband met mogelijk optreden van symptomatische hypotensie. Combinatie met antihypertensiva kan het bloeddrukverlagend effect versterken.

Gelijktijdig gebruik van matig sterke tot sterke CYP3A4-remmers zoals itraconazol, ketoconazol, erytromycine, claritromycine, ritonavir en grapefruitsap kunnen de plasmaspiegel van tadalafil klinisch belangrijk verhogen en CYP3A4-inductoren zoals rifampicine, fenytoïne en carbamazepine verlagen.

Bosentan vermindert de systemische blootstelling aan tadalafil; de werkzaamheid van tadalafil bij patiënten die reeds bosentan gebruiken is niet overtuigend aangetoond.

In combinatie met theofylline kan de hartslag licht versnellen.

De werkzaamheid en veiligheid van een combinatie van tadalafil en een prostacycline-analoog zijn niet onderzocht.

Wees voorzichtig bij combinatie met een 5-α-reductaseremmer.

Niet combineren met andere middelen ter behandeling van erectiele disfunctie wegens ontbreken van gegevens.

Zwangerschap

Teratogenese: Bij de mens, onvoldoende gegevens. Bij dieren geen aanwijzingen voor schadelijkheid.
Advies: Gebruik ontraden.
Overig: Bij mannen is een daling van de spermaconcentratie gemeld.

Lactatie

Overgang in de moedermelk: Onbekend (bij de mens), ja (bij dieren).
Advies: Gebruik van dit geneesmiddel of het geven van borstvoeding ontraden.

Contra-indicaties

  • myocardinfarct binnen een termijn van 90 dagen;
  • hypotensie (< 90/50 mmHg);
  • visusverlies in één oog als gevolg van een niet-arterieel anterieur ischemisch oogzenuwlijden wel of niet gerelateerd aan eerdere blootstelling aan een PDE-5-remmer.

Bij erectiele disfunctie bovendien:

  • hartfalen ≥ NYHA-klasse II in de laatste zes maanden;
  • een CVA in de laatste zes maanden;
  • ongecontroleerde hypertensie;
  • ongecontroleerde aritmie;
  • instabiele angina of angineuze klachten tijdens seksuele gemeenschap.

Zie voor meer contra-indicaties de rubriek Interacties.

Waarschuwingen en voorzorgen

Algemeen: Wees voorzichtig bij anatomische deformatie van de penis (angulatie, fibrose, ziekte van Peyronie) en bij ziekten die predisponeren tot priapisme (sikkelcelanemie, multipel myeloom, leukemie). Instrueer om bij een erectie die langer dan 4 uur aanhoudt medische hulp te zoeken. Wees voorzichtig bij hogere gevoeligheid voor vaatverwijders (zoals bij vochtdepletie, autonome disfunctie, linker ventrikel uitstroom-obstructie, multipel systeem atrofie). Bij het optreden van plotselinge visusstoornissen de behandeling staken en onmiddellijk specialistisch oogonderzoek verrichten. Gebruik wordt niet aanbevolen bij patiënten met erfelijke degeneratieve aandoeningen aan de retina, wegens ontbreken van gegevens.

Bij erectiele disfunctie of benigne prostaathypertrofie: Voorafgaand aan de behandeling de cardiovasculaire status beoordelen. Dagelijks gebruik wordt niet aanbevolen bij ernstig gestoorde nierfunctie (creatinineklaring ≤ 30 ml/min). Wees voorzichtig bij ernstige leverfunctiestoornissen (Child-Pughscore 10–15). De werkzaamheid is niet vastgesteld bij een erectiestoornis door een bekkenoperatie of radicale niet-zenuwsparende prostatectomie.

Bij pulmonale hypertensie: Vanwege het ontbreken van onderzoeksgegevens en ervaring wordt gebruik ontraden bij klinisch significante aorta- en mitralisklepaandoening, pericardconstrictie, restrictieve of congestieve cardiomyopathie, significante linkerventrikeldisfunctie, levensbedreigende aritmieën, symptomatische kransslagaderaandoening en ongecontroleerde hypotensie. De werkzaamheid is niet vastgesteld voor pulmonale hypertensie WHO-klasse IV; de baten/risico-verhouding is niet bekend voor WHO-klasse I. Indien zich tijdens de behandeling een levensbedreigend pulmonaal oedeem ontwikkelt, dient de diagnose pulmonale hypertensie geassocieerd met pulmonale occlusieve aandoeningen overwogen te worden. Toepassing bij ernstige nier- of leverfunctiestoornis wordt niet aanbevolen. De werkzaamheid en veiligheid bij kinderen en adolescenten (< 18 j.) zijn onvoldoende vastgesteld.

Overdosering

Zie voor symptomen en behandeling vergiftigingen.info.

Eigenschappen

Selectieve, reversibele remmer van het enzym cGMP-specifieke fosfodiësterase type 5 (PDE5). Dit enzym is verantwoordelijk voor de afbraak van cyclisch–guanosinemonofosfaat (cGMP). Tadalafil zorgt hiermee voor een verhoging van de cGMP-concentratie in het corpus cavernosum. cGMP ontstaat door vrijgekomen stikstofmonoxide (NO) tijdens seksuele stimulatie en veroorzaakt een verslapping van de gladde spieren in het corpus cavernosum, waardoor dit zich kan vullen met bloed. PDE5-remming heeft ook effect op de cGMP-concentratie in het gladde spierweefsel van de prostaat, de blaas en het bijbehorende vaatsysteem. In het pulmonale vaatstelsel zorgt cGMP voor relaxatie van de gladde spiercellen van de longvaten met als gevolg vasodilatatie van het pulmonale vaatbed en in mindere mate van de systemische circulatie. Werking: na 16–30 min (bij erectiestoornis), circa vier weken (verbetering loopafstand bij pulmonale hypertensie). Werkingsduur: 36 uur (bij erectiestoornis).

Kinetische gegevens

Resorptiesnel. Voedsel heeft geen effect op resorptie.
T max2–4 uur.
Eiwitbinding94%.
V dca. 1 l/kg.
Metaboliseringvoornamelijk door CYP3A4 tot weinig actieve metabolieten.
Eliminatievnl. als inactieve metabolieten met de feces (61%), met de urine (36%).
T 1/2ca. 17 uur.
  • Uitleg afkortingen
    F biologische beschikbaarheid (fractie van de dosis die in de systemische circulatie verschijnt)
    T max tijdsduur tot maximale bloedspiegel na toediening
    V d verdelingsvolume (fictief volume waarin een geneesmiddel zich verdeelt over het lichaam)
    T 1/2 plasmahalfwaardetijd (tijd die nodig is om een bepaalde plasmaconcentratie te halveren)
    T 1/2el plasmahalfwaardetijd in de eliminatiefase, terminale halfwaardetijd