clotrimazol (in de dermatologie)

Samenstelling

Canesten foot XGVSOTC Bayer bv

Toedieningsvorm
Crème, hydrofiel
Sterkte
10 mg/g
Verpakkingsvorm
20 g

Conserveermiddel: benzylalcohol.

Canesten skin XGVSOTC Bayer bv

Toedieningsvorm
Crème, hydrofiel
Sterkte
10 mg/g
Verpakkingsvorm
20 g, 30 g

Conserveermiddel: benzylalcohol.

Clotrimazol crème XGVSOTC Diverse fabrikanten

Toedieningsvorm
Crème, hydrofiel
Sterkte
10 mg/g
Verpakkingsvorm
20 g

Conserveermiddel: benzylalcohol.

Clotrimazol zalf/zinkoxidekalkwaterzalf/zinkoxidesmeersel FNA XGVS Formularium der Nederlandse Apothekers

Toedieningsvorm
Zalf (1%)
Sterkte
10 mg/g

Basis: cetomacrogolzalf FNA.

Toedieningsvorm
Zalf (1%)
Sterkte
10 mg/g

Basis: zinkoxidekalkwaterzalf (ZOK-zalf) FNA.

Toedieningsvorm
Smeersel (1%)
Sterkte
10 mg/g

Basis: zinkoxidesmeersel FNA.

Uitleg symbolen

XGVS Dit geneesmiddel is niet opgenomen in het geneesmiddelen vergoedings systeem (GVS).
OTC 'Over the counter', dit geneesmiddel is een zelfzorgmiddel.
Bijlage 2 Aan de vergoeding van dit geneesmiddel zijn bepaalde voorwaarden verbonden, die zijn vermeld op bijlage 2 van de Regeling zorgverzekering.
Aanvullende monitoring Dit geneesmiddel is onderworpen aan aanvullende monitoring. Extra aandacht wordt gevraagd voor onverwachte bijwerkingen. Meldt u dit via het meldformulier van het Lareb.

clotrimazol (in de dermatologie) vergelijken met een ander geneesmiddel.

Advies

Dermatomycosen: Oppervlakkige tinea-infecties worden met een lokaal antimycoticum (imidazoolderivaat of terbinafine) behandeld. Bij oppervlakkige Candida-infecties heeft een imidazoolderivaat de voorkeur. Tinea pedis met mocassinpatroon wordt behandeld met oraal terbinafine. Pityriasis versicolor kan worden behandeld met seleensulfide of een lokaal imidazoolderivaat. Medicamenteuze behandeling van onychomycosen is meestal niet nodig. Desgewenst kan worden behandeld met oraal terbinafine (teennagels) of oraal itraconazol (vingernagels). Diepe dermatomycosen worden behandeld met oraal terbinafine.

Indien de zuigeling wordt behandeld voor spruw, de tepels van de moeder met miconazolcrème behandelen om herinfectie bij het kind te voorkomen. Clotrimazolcrème komt in aanmerking wanneer gebruik van miconazol is gecontra-indiceerd. Zie ook orofaryngeale candidiasis.

Indicaties

  • Dermatomycosen veroorzaakt door dermatofyten (Trichophyton-, Epidermophyton- en Microsporumsoorten), gisten (Candida-soorten) en overige schimmels zoals Malassezia furfur (veroorzaakt pityriasis versicolor).
  • FNA-preparaten: schimmelinfecties van de huid bij contra-indicatie voor cutaan miconazol bij gebruikers van cumarinederivaten zoals o.a.:
    • tinea pedis;
    • nattende schimmelinfecties bv. in huidplooien en tussen tenen (ZOK-zalf FNA, smeersel FNA);
    • luierdermatitis dat gepaard gaat met een superinfectie door Candida-species (smeersel FNA).

Gerelateerde informatie

Dosering

Klap alles open Klap alles dicht

Dermatomycosen:

Crème: vooraf de huid reinigen; 2×/dag de crème dun aanbrengen op de aangedane huid. De behandeling niet onderbreken en nog enige tijd voortzetten nadat alle huidafwijkingen zijn verdwenen. Gewoonlijk verdwijnen de symptomen na een behandelperiode van 3–4 weken. Indien binnen enkele weken de symptomen niet duidelijk afnemen, of zelfs toenemen, de behandeling niet voortzetten.

Bij tinea pedis voor elke toepassing de voeten goed wassen, eventuele schilfers verwijderen en zorgvuldig drogen. Na aanbrengen schone sokken aantrekken.

Schimmelinfecties huid bij gebruikers van cumarinederivaten:

Zalf FNA: 2×/dag dun aanbrengen op de aangedane huid. De behandeling voortzetten tot 1 week na het verdwijnen van de infectie (meestal na 3–6 weken).

Bij tinea pedis voor elke toepassing de voeten goed wassen, eventuele schilfers verwijderen en zorgvuldig drogen. Na aanbrengen schone sokken aantrekken. Smeersel FNA, ZOK-zalf FNA: aanbrengen bij nattende schimmelinfecties tussen de tenen.

Nattende schimmelinfecties (huidplooien en tussen de tenen): smeersel FNA, ZOK-zalf FNA: 2×/dag dun aanbrengen op de aangedane huid. De behandeling voortzetten tot 1 week na het verdwijnen van de infectie (meestal na 3–6 weken).

Luierdermatitis:

Smeersel FNA: 2×/dag dun aanbrengen op de aangedane huid. De behandeling voortzetten tot 1 week na het verdwijnen van de infectie, meestal gedurende 2 weken.

Toedieningsinformatie: preparaten aanbrengen tot circa 2 cm buiten het aangedane huidgedeelte. Smeersel en ZOK-zalf voor gebruik omroeren. Contact met ogen, behandeling op een groot oppervlak, op en nabij slijmvliezen of onder occlusie vermijden.

Bijwerkingen

Vaak (1-10%): irritatie van de huid zoals branderig gevoel, jeuk en roodheid (over het algemeen voorbijgaand in enkele dagen).

Soms (0,1-1 %): stekend gevoel, blaasjes, overgevoeligheidsreacties.

Zelden (0,01-0,1%): warmtegevoel, vorming van schubben, vochtsecretie, urticaria.

Zwangerschap

Teratogenese: Ruime ervaring bij de mens heeft geen nadelige effecten laten zien. Bij lokaal gebruik van clotrimazol op de intacte huid is er slechts in geringe mate sprake van systemische resorptie.
Advies: Kan volgens voorschrift worden gebruikt.

Lactatie

Overgang in de moedermelk: Onbekend. Bij lokaal gebruik van clotrimazol op de intacte huid is er slechts in geringe mate sprake van systemische resorptie bij de moeder, waardoor een nadelig effect op de zuigeling niet waarschijnlijk is.
Advies: Kan volgens voorschrift worden gebruikt.
Overig: Bij behandeling van de tepel, deze eerst wassen vóór het voeden. Zie ook de rubriek Advies voor de behandeling van de tepels bij de moeder bij spruw bij zuigelingen.

Contra-indicaties

  • ZOK-zalf FNA, Smeersel FNA: brandwonden;
  • overgevoeligheid voor imidazoolderivaten.

Waarschuwingen en voorzorgen

Toedieningsinformatie: contact met de ogen vermijden. Vermijd gebruik op/nabij slijmvliezen, onder occlusie of op grote oppervlakken, vanwege een toenemende kans op systemische resorptie en ongewenste effecten.

Zowel (kruis)overgevoeligheid voor andere imidazoolderivaten als kruissensibilisatie met andere imidazoolderivaten is mogelijk. Bij optreden van overgevoeligheidsreacties het gebruik staken. Laat de patiënt ook bij aanhoudende huidirritatie (branderigheid, jeuk en erytheem) contact opnemen; zie de rubriek Bijwerkingen.

Bij luiereczeem de aangetaste huid niet reinigen met geparfumeerde zeep of vochtige doekjes. De luierstreek zoveel mogelijk aan de lucht blootstellen.

Het smeersel en de ZOK-zalf kunnen moeilijk te verwijderen vlekken geven in kleding en beddengoed.

Eigenschappen

Imidazoolderivaat, werkzaam tegen de meeste voor de mens pathogene schimmels (m.n. gisten en dermatofyten) en tegen een aantal Gram-positieve bacteriën. Remt de biosynthese van ergosterol, het belangrijkste sterol in de celmembraan van schimmels en gisten. Hierdoor ontstaan er veranderingen in de permeabiliteit en in de lipide componenten van de membraan waardoor essentiële celbestanddelen verloren gaan. Afhankelijk van de lokale concentratie werkt clotrimazol fungistatisch of fungicide.

De combinatiepreparaten met zinkoxide (smeersel en de ZOK-zalf FNA) zijn vooral geschikt voor nattende schimmelinfecties (bv. in huidplooien en tussen de tenen). Zinkoxide werkt verkoelend, samentrekkend en indrogend op vochtige huidaandoeningen. Het beschermt de huid (bij luierdermatitis tegen irriterende stoffen uit de urine).

Kinetische gegevens

Resorptiegering door intacte huid (< 2%).

Uitleg afkortingen

F biologische beschikbaarheid (fractie van de dosis die in de systemische circulatie verschijnt)
T max tijdsduur tot maximale bloedspiegel na toediening
V d verdelingsvolume (fictief volume waarin een geneesmiddel zich verdeelt over het lichaam)
T 1/2 plasmahalfwaardetijd (tijd die nodig is om een bepaalde plasmaconcentratie te halveren)
T 1/2el plasmahalfwaardetijd in de eliminatiefase, terminale halfwaardetijd

Groepsinformatie

clotrimazol (in de dermatologie) hoort bij de groep imidazolen, cutaan.

Kosten

Kosten laden…

Zie ook

Geneesmiddelgroep

Indicaties

Externe links