Samenstelling

Anatensol (decanoaat) Bristol-Myers Squibb bv

Toedieningsvorm
Injectievloeistof
Sterkte
25 mg/ml
Verpakkingsvorm
1 ml
Toedieningsvorm
Concentraat voor injectievloeistof
Sterkte
100 mg/ml
Verpakkingsvorm
1 ml

Conserveermiddel: benzylalcohol.

Uitleg symbolen

Dit geneesmiddel is niet opgenomen in het geneesmiddelen vergoedings systeem (GVS).
'Over the counter', dit geneesmiddel is een zelfzorgmiddel.
Aan de vergoeding van dit geneesmiddel zijn bepaalde voorwaarden verbonden, die zijn vermeld op bijlage 2 van de Regeling zorgverzekering.
Dit geneesmiddel is onderworpen aan aanvullende monitoring. Extra aandacht wordt gevraagd voor onverwachte bijwerkingen. Meldt u dit via het meldformulier van het Lareb.

Advies

Geef bij een psychose zonder agitatie een antipsychoticum op basis van oorzaak van de psychose, effectiviteit, bijwerkingen en toedieningsvorm (voorkeur olanzapine bij schizofreniespectrum).

Geef een benzodiazepine als agitatie de overhand heeft. Indien dit niet mogelijk is, geef (als noodmedicatie) de combinatie haloperidol en promethazine.

Therapieresistente psychose kan, na gebruik van achtereenvolgens 2 verschillende antipsychotica, met clozapine worden behandeld. Hierbij is intensieve leukocytencontrole geïndiceerd vanwege het risico op agranulocytose.

Een bipolaire stoornis wordt behandeld door of in overleg met een specialistisch team. Bij een ernstige manische episode zijn haloperidol, olanzapine, quetiapine of risperidon de middelen van eerste keus. Bij een ernstige depressieve episode zijn quetiapine óf de combinatie van olanzapine met fluoxetine (SSRI) de middelen van eerste keus. Overweeg lithium of valproïnezuur als monotherapie bij beide soorten episoden.

Als onderhoudsbehandeling van een bipolaire stoornis is lithium het middel van eerste keus, omdat lithium naast het verminderen van de recidieven van manie en depressie ook de kans op suïcide vermindert. Overweeg valproïnezuur, quetiapine of olanzapine als tweede keus voor de onderhoudsbehandeling bij gebleken effectiviteit tijdens de acute behandelfase of bij onvoldoende effect van lithium of bij onverdraagbare bijwerkingen ervan.

Antipsychotica worden niet aanbevolen voor de behandeling van angststoornissen, vanwege de kans op ernstige bijwerkingen als extrapiramidale stoornissen en metabool syndroom. Voor de keuze van de juiste standaardbehandeling zie Angststoornissen.

Indicaties

  • psychosen;
  • ernstige vormen van opwinding en angst;
  • manie.

Gerelateerde informatie

Dosering

Patiënt eerst stabiliseren met orale toediening van een kortwerkend antipsychoticum (bij voorkeur een fenothiazinederivaat).

Klap alles open Klap alles dicht

Psychosen, manie, ernstige opwinding en onrust:

Volwassenen en kinderen > 3 jaar:

Begindosering: i.m. 12,5 mg, na 4–7 dagen gevolgd door 25 mg (indien de bijwerkingen acceptabel zijn).

Onderhoudsdosering: 12,5–100 mg en wordt afhankelijk van het klinisch beeld herhaald, meestal 25 mg 1×/3–4 weken.

Bij ouderen: een derde tot de helft van de gebruikelijke dosering toedienen.

Bijwerkingen

Vooral in het begin van de behandeling en bij dosisverhogingen: extrapiramidale symptomen (zoals parkinsonisme, (tardieve) dyskinesie, dystonie, acathisie).

Verder zijn gemeld: verergering van de depressie, anorexia, slaperigheid, rusteloosheid, agitatie, dysforie, abnormale dromen, delirium. Hoofdpijn, choreoathetose, convulsies, hersenoedeem, neuroleptisch maligne syndroom. Wazig zien, vertroebeling van lens en cornea, glaucoom, cycloplegie, retinitis pigmentosa. Neusverstopping, bovenste luchtweginfectie. Droge mond, speekselhypersecretie, mond- en tandvleespijn, faryngolaryngeale pijn, misselijkheid, braken, paralytische ileus, obstipatie, gewichtsverandering. Hepatitis, geelzucht, cholestase. (Orthostatische) hypotensie, tensieschommelingen, veneuze embolie, perifeer oedeem, tachycardie, verlengd QT-interval, 'torsade de pointes', ventriculaire aritmie, hartstilstand, plotselinge dood. Mictiestoornis, polyurie, neurogene blaas, blaasparalyse. Impotentie bij mannen, libidostoornis bij vrouwen, erectie- en ejaculatiestoornis (zoals priapisme, retrograde ejaculatie), gynaecomastie, galactorroe, onregelmatige menstruatie. Huidklachten (jeuk, roodheid), eczeem, exfoliatieve dermatitis, fotosensibilisatie, huidhyperpigmentatie, seborroe, hyperhidrose. SLE. Allergische aandoening (urticaria, angio-oedeem, laryngotracheaal oedeem, astma, anafylactische reacties). Koorts. Agranulocytose, eosinofilie, leukopenie, aplastische anemie, trombocytopenische purpura, pancytopenie, hyperprolactinemie, hyponatriëmie, hyperglykemie, SIADH, afwijkende leverfunctiewaarden, afwijkend EEG, afwijkend liquor, valspositieve zwangerschapstest.

Bij langdurig gebruik: ECG-veranderingen, 'stille' longontsteking, lever- of nierfunctiestoornis.

Interacties

Gelijktijdig gebruik van antihistaminica, antidepressiva, anxiolytica, barbituraten, slaapmiddelen, analgetica, opiaten of alcohol versterkt de sederende en/of anticholinerge werking, grote hoeveelheden centraal dempende middelen zijn gecontra-indiceerd. De werking van bromocriptine en levodopa kan worden verminderd. Antacida verminderen de resorptie uit het maag-darmkanaal. Gelijktijdig gebruik van lithium, antiparkinsonmiddelen, parasympathicolytica, antidepressiva en andere antipsychotica vergroot het risico van ontstaan van tardieve dyskinesie. De plasmaspiegel van flufenazine kan worden verhoogd door CYP2D6-remmers. De effecten van anticholinergica kunnen (vooral bij ouderen) worden versterkt. De kans op QTc-verlenging en ventriculaire aritmieën neemt toe bij gelijktijdig gebruik met andere geneesmiddelen die het QT-interval verlengen, zoals bepaalde antipsychotica en antibiotica.

Zwangerschap

Teratogenese: Bij de mens onvoldoende gegevens. Bij dieren geen aanwijzingen voor schadelijkheid.
Farmacologisch effect: Hoge doses fenothiazinen in het laatste deel van de zwangerschap kunnen bij de pasgeborene extrapiramidale stoornissen en onthoudingsverschijnselen (zoals prikkelbaarheid, hypertonie, tremoren, onregelmatige ademhaling, slecht drinken en hard huilen) veroorzaken. Omdat benzylalcohol de placenta kan passeren moet rekening worden gehouden met de mogelijke toxiciteit ervan voor prematuren na toediening van de injectievloeistoffen vlak voor of tijdens een bevalling.
Advies: Alleen op strikte indicatie gebruiken.

Lactatie

Overgang in de moedermelk: Onbekend. Verwacht wordt dat flufenazine in geringe mate overgaat in de moedermelk.
Advies: Het gebruik van dit geneesmiddel of het geven van borstvoeding ontraden.

Contra-indicaties

  • overgevoeligheid voor fenothiazinen;
  • subcorticale hersenschade;
  • coma;
  • bloeddyscrasie of leverschade;
  • kinderen < 3 jaar.

Waarschuwingen en voorzorgen

Wees terughoudend bij een lever- of nierfunctiestoornis, cardiovasculaire aandoeningen, ernstige organisch cerebrale stoornissen, epilepsie, ziekte van Parkinson, spastische verlammingen, pylorusstenose en bij prostaathyperplasie. Wees voorzichtig bij depressie met kans op suïcide, risicofactoren voor beroerte, feochromocytoom, mitralisklepinsufficiëntie en andere cardiovasculaire aandoeningen. Wees voorzichtig bij aanwezigheid van risicofactoren voor QT-verlenging zoals hypocalciëmie, hypokaliëmie, hypomagnesiëmie, relevante hartziekte, bradycardie, comedicatie met geneesmiddelen die QT-interval verlengen, en congenitaal of verworven QT-verlenging. Gebruik van antipsychotica kan veneuze trombo-embolie veroorzaken; breng vóór start van de behandeling alle risicofactoren in kaart en neem voorzorgsmaatregelen. Bij langdurig gebruik kan tardieve dyskinesie ontstaan; de symptomen kunnen tijdelijk verergeren of zelfs nog ontstaan na staken van het gebruik. De kans op irreversibiliteit van dyskinesie neemt toe bij ouderen en bij patiënten met organische hersenbeschadiging. De kans op (her)optreden van het antipsychotica-syndroom (voorheen neuroleptisch maligne syndroom) kan worden verkleind door het gebruik van depotpreparaten te vermijden en een 'drug holiday' van 5 dagen in acht te nemen. Behandel hypotensie veroorzaakt door flufenazine met noradrenaline, adrenaline mag niet worden gebruikt. Gedurende de eerste 3–4 maanden van behandeling het bloedbeeld regelmatig controleren. Controleer op de symptomen van hyperglykemie; controleer bij diabetes mellitus regelmatig de bloedglucosespiegel. Voorzichtig en lager doseren bij ouderen vanwege meer kans op bijwerkingen. Bij langdurig gebruik wordt periodiek oogheelkundig onderzoek aanbevolen. De anti-emetische werking kan symptomen van overdosering en niet-gediagnosticeerde stoornissen maskeren. Dit middel kan via pupilverwijding de oogdruk verhogen en een aanval van acuut glaucoom veroorzaken. Vals positieve zwangerschapstesten kunnen voorkomen. Bij staken het middel uitsluipen om onthoudingsreacties te voorkomen. Niet gebruiken bij kinderen < 1 jaar, vanwege de kans op wiegendood.

Het gebruik kan leiden tot verminderd reactie- en concentratievermogen. Vele dagelijkse bezigheden (bv. autorijden) kunnen daarvan hinder ondervinden.

Overdosering

Zie voor symptomen en behandeling www.vergiftigingen.info.

Eigenschappen

Fenothiazinederivaat met antipsychotische, anti-emetische en weinig sederende werking. Werking: i.m. na 24–72 uur. Werkingsduur: i.m. 3–4 weken.

Kinetische gegevens

T maxi.m. binnen 24 uur. Therapeutische plasmaspiegel; 0,2–3 ng/ml.
Eiwitbinding> 90%.
Metaboliseringna hydrolysering, in de lever voornamelijk via CYP2D6 en in mindere mate via CYP1A2.
T 1/2 i.m. 7–10 dagen.

Uitleg afkortingen

F biologische beschikbaarheid (fractie van de dosis die in de systemische circulatie verschijnt)
T max tijdsduur tot maximale bloedspiegel na toediening
V d verdelingsvolume (fictief volume waarin een geneesmiddel zich verdeelt over het lichaam)
T 1/2 plasmahalfwaardetijd (tijd die nodig is om een bepaalde plasmaconcentratie te halveren)
T 1/2el plasmahalfwaardetijd in de eliminatiefase, terminale halfwaardetijd

Groepsinformatie

flufenazine hoort bij de groep antipsychotica, klassieke.

Kosten

Kosten laden…

Zie ook